आश्चर्यमस्य ककुभामवधीनवाप-
दाजानुगाद्भुजयुगादुदितः प्रतापः ।
व्यापत्सदाशयविसारितसप्ततन्तु-
जन्मा चतुर्दश जगन्ति यशःपटश्च ॥

अन्वयः AI आश्चर्यम् ! अस्य आजानुगात् भुजयुगात् उदितः प्रतापः ककुभाम् अवधीन् अवापत् । सदाशयविसारितसप्ततन्तुजन्मा यशःपटः च चतुर्दश जगन्ति व्यापत् ।

Summary AI It is a wonder! The prowess that arose from his pair of arms reaching down to his knees reached the very limits of all directions. And the canopy of his fame, born from sacrifices performed with noble intentions, pervaded all fourteen worlds.

पदच्छेदः AI

आश्चर्यम्	आश्चर्य (१.१)	a wonder
अस्य	इदम् (६.१)	his
ककुभाम्	ककुभ् (६.३)	of the directions
अवधीन्	अवधि (२.३)	the limits
अवापत्	अवापत् (अव√आप् कर्तरि लङ् (परस्मै.) प्र.पु. एक.)	reached
आजानुगात्	आजानुग (५.१)	from the one reaching the knees
भुजयुगात्	भुज–युग (५.१)	from the pair of arms
उदितः	उदित (उद्√इ+क्त, १.१)	risen
प्रतापः	प्रताप (१.१)	prowess
व्यापत्	व्यापत् (वि√आप् कर्तरि लङ् (परस्मै.) प्र.पु. एक.)	pervaded
सदाशयविसारितसप्ततन्तुजन्मा	सदाशय–विसारित–सप्ततन्तु–जन्मन् (१.१)	born from the seven-stranded sacrifices spread with good intentions
चतुर्दश	चतुर्दशन् (२.३)	fourteen
जगन्ति	जगत् (२.३)	worlds
यशःपटः	यशस्–पट (१.१)	the canopy of fame
च	च	and

छन्दः वसन्ततिलका [१४: तभजजगग]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११	१२	१३	१४
आ	श्च	र्य	म	स्य	क	कु	भा	म	व	धी	न	वा	प
दा	जा	नु	गा	द्भु	ज	यु	गा	दु	दि	तः	प्र	ता	पः
व्या	प	त्स	दा	श	य	वि	सा	रि	त	स	प्त	त	न्तु
ज	न्मा	च	तु	र्द	श	ज	ग	न्ति	य	शः	प	ट	श्च
त			भ			ज			ज			ग	ग

Other texts to read

कुमारसंभवम् कालिदासः

किरातार्जुनीयम् भारविः

About

Resources

Connect