अखण्डितं प्रेम लभस्व पत्यु-
रित्युच्यते ताभिरुमा स्म नम्रा ।
तया तु तस्यार्धशरीरभाजा
पश्चात्कृताः स्निग्धजनाशिषोऽ पि ॥

अन्वयः AI ताभिः नम्रा उमा 'पत्युः अखण्डितम् प्रेम लभस्व' इति उच्यते स्म। तु तस्य अर्ध-शरीर-भाजा तया स्निग्ध-जन-आशिषः अपि पश्चात्-कृताः।

सञ्जीविनीटीका (मल्लिनाथः) अखण्डितमिति । नम्रा प्रणतोमा ताभिः सतीभिः पत्युः शिवस्याखण्जितमक्षतं प्रेम लभस्व प्राप्नुहीत्युच्यते स्म अभिहिता । `लट्स्मे` इति भूतार्थे लट् । तस्य हरस्य । अर्धं शरीरस्यार्धशरीरम् । `अर्धनपुंसकम्` इति समासः । तद्भजतीत्यर्धशरीरभाजा तथा गौर्या तु स्निग्धजनाशिषो बन्धुजनाशीर्वादा अपि पश्चात्कृता अधरीकृताः । ततोऽप्यधिकफललाभादिति भावः

Summary AI As Uma bowed, the women blessed her, saying, "May you receive the unbroken love of your husband." However, for her, who was destined to become half of Shiva's body, even these heartfelt blessings from loved ones seemed secondary.

सारांश AI जब स्त्रियों ने पार्वती को पति का अखंड प्रेम पाने का आशीर्वाद दिया, तब पार्वती ने भविष्य में शिव का आधा शरीर प्राप्त कर उस आशीष को भी सार्थक कर दिया।

पदच्छेदः AI

अखण्डितम्	अखण्डित (√खण्ड्+क्त, २.१)	unbroken
प्रेम	प्रेमन् (२.१)	love
लभस्व	लभस्व (√लभ् कर्तरि लोट् (आत्मने.) म.पु. एक.)	obtain
पत्युः	पति (६.१)	of your husband
इति	इति	thus
उच्यते स्म	उच्यते (√वच् भावकर्मणोः लट् (आत्मने.) प्र.पु. एक.)–स्म	was told
ताभिः	तद् (३.३)	by them
उमा	उमा (१.१)	Uma
नम्रा	नम्र (१.१)	bowing
तया	तद् (३.१)	by her
तु	तु	but
तस्य	तद् (६.१)	his (Shiva's)
अर्ध-शरीर-भाजा	अर्ध–शरीर–भाज् (३.१)	who was to share half his body
पश्चात्-कृताः	पश्चात्कृत (√कृ+क्त, १.३)	were surpassed
स्निग्ध-जन-आशिषः	स्निग्ध–जन–आशिस् (१.३)	the blessings of affectionate people
अपि	अपि	even

छन्दः उपजातिः [११]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११
अ	ख	ण्डि	तं	प्रे	म	ल	भ	स्व	प	त्यु
रि	त्यु	च्य	ते	ता	भि	रु	मा	स्म	न	म्रा
त	या	तु	त	स्या	र्ध	श	री	र	भा	जा
प	श्चा	त्कृ	ताः	स्नि	ग्ध	ज	ना	शि	षो	ऽपि

Other texts to read

महाभारतम् वेदव्यासः

श्रीमद्भगवद्गीता

About

Resources

Connect