इत्यूचिवांस्तमेवार्थं दरीमुखविसर्पिणा ।
द्विरिव प्रतिशब्देन व्याजहार हिमालयः ॥

अन्वयः AI हिमालयः इति उचिमान् तम् एव अर्थम् दरीमुखविसर्पिणा प्रतिशब्देन द्विः इव व्याजहार।
सञ्जीविनीटीका (मल्लिनाथः) इतीति । इत्यूचिवानुक्तवान् । वचेः क्वसुप्रत्ययः । हिमालयो हिमवान्गुहानां मुखेषु विवरेषु विसर्पतीति तथोक्तेन प्रतिशब्देन तमेव पूर्वोक्तमेवार्थं द्विर्द्विवारम् । `द्वित्रिचतुर्भ्यः सुच्` (अष्टाध्यायी ५.४.१८ ) इति सुच्प्रत्ययः । व्याजहार बभाषे
Summary AI Himalaya, having mentally assented to their proposal, spoke, his voice seeming to repeat the same meaning twice, like an echo spreading from the mouths of his caves.
सारांश AI हिमालय के ऐसा कहने पर, उनकी गुफाओं के मुख से निकलती हुई प्रतिध्वनि ने मानो उसी बात को दोहराकर दो बार कह दिया।
पदच्छेदः AI
इतिइति thus
उचिमान्उचिवांस (√वच्+क्वसु, १.१) having said (in agreement)
तम्तद् (२.१) that
एवएव very
अर्थम्अर्थ (२.१) meaning
दरीमुखविसर्पिणादरीमुखविसर्पिन् (वि√सृप्+णिनि, ३.१) by the one spreading from the cave-mouths
द्विःद्विस् twice
इवइव as if
प्रतिशब्देनप्रतिशब्द (३.१) by the echo
व्याजहारव्याजहार (वि+आ√हृ कर्तरि लिट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) spoke
हिमालयःहिमालय (१.१) Himalaya
छन्दः अनुष्टुप् [८]
छन्दोविश्लेषणम्
त्यू चि वां स्त मे वा र्थं
री मु वि र्पि णा
द्वि रि प्र ति ब्दे
व्या हा हि मा यः
About

Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.