रजनीतिमिरावगुण्ठिते
पुरमार्गे घनशब्दविक्लवाः ।
वसतिं प्रिय कामिनां प्रिया-
स्त्वद् ऋते प्रापयितुं क ईश्वरः ॥

अन्वयः AI हे प्रिय, त्वत् ऋते रजनी-तिमिर-अवगुण्ठिते पुर-मार्गे घन-शब्द-विक्लवाः कामिनाम् प्रियाः वसतिम् प्रापयितुम् कः ईश्वरः?
सञ्जीविनीटीका (मल्लिनाथः) रजनीति । हे प्रिय ! रजनीतिमिरेणावगुण्ठित आवृते पुरमार्गे घनशब्दविक्लवा गर्जितभीताः प्रियाः कामिनां वसतिं प्रापयितुं त्वदृते त्वां विना । `अन्यारादितरर्त-` इत्यादिना पञ्चमी । क ईश्वरः शक्तः । न कश्चिदित्यर्थः । न हि कामान्धनां भीतिरस्तीति भावः
Summary AI "O beloved, without you, who is capable of guiding the lovers' sweethearts—distressed by the sound of thunder—to their homes along city streets veiled in the darkness of night?"
सारांश AI रात्रि के अंधकार में बादलों की गर्जना से डरी हुई अभिसारिकाओं को उनके प्रियतमों के पास पहुँचाने में तुम्हारे बिना अब कौन समर्थ हो सकता है?
पदच्छेदः AI
रजनीतिमिरावगुण्ठितेरजनी–तिमिर–अवगुण्ठित (७.१) veiled in the darkness of night
पुरमार्गेपुर–मार्ग (७.१) on the city street
घनशब्दविक्लवाःघन–शब्द–विक्लव (१.३) distressed by the sound of thunder
वसतिम्वसति (२.१) to their homes
प्रियप्रिय (८.१) O beloved
कामिनाम्कामिन् (६.३) of lovers
प्रियाःप्रिया (१.३) the sweethearts
त्वत्युष्मद् (५.१) you
ऋतेऋते without
प्रापयितुम्प्रापयितुम् (प्र√आप्+णिच्+तुमुन्) to guide
कःकिम् (१.१) who
ईश्वरःईश्वर (१.१) is capable
छन्दः वियोगिनी []
छन्दोविश्लेषणम्
१ २ ३ ४ ५ ६ ७ ८ ९ १० ११
र ज नी ति मि रा व गु ण्ठि ते
पु र मा र्गे घ न श ब्द वि क्ल वाः
व स तिं प्रि य का मि नां प्रि या
स्त्व दृ ते प्रा प यि तुं क ई श्व रः

Other texts to read

नैषधीयचरितम् श्रीहर्षः

A Mahākāvya relating the romance and marriage of King Nala and Princess Damayantī
रघुवंशम् कालिदासः

A Mahākāvya chronicling the illustrious lineage of the Raghu dynasty, detailing the lives, virtues, and exploits of kings such as Dilīpa, Raghu, Aja, and Rāma
About

Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.

Resources
Connect