सुगन्धिनिःश्वासविवृद्धतृष्णं
बिम्बाधरासन्नचरं द्विरेफम् ।
प्रतिक्षणं संभ्रमलोलदृष्टि-
र्लीलारविन्देन निवारयन्ती ॥

अन्वयः AI सुगन्धि-निःश्वास-विवृद्ध-तृष्णम् बिम्ब-अधर-आसन्न-चरम् द्विरेफम् लीला-अरविन्देन प्रति-क्षणम् निवारयन्ती, (सा) संभ्रम-लोल-दृष्टिः (आसीत्) ।

सञ्जीविनीटीका (मल्लिनाथः) सुगन्धीति । सुगन्धिभिर्निश्वासैर्विवृद्धतृष्णम् । बिम्बतुल्योऽधरो बिम्बाधरः । `वृत्तौ मध्यपदलोपः स्यात्` इति वामनः । तस्यासन्नचरं संनिकृष्टचरं द्विरेफं भृङ्गं प्रतिक्षणं संभ्रमेण लोलदृष्टिश्चञ्चलाक्षी सती लीलारविन्देन निवारयन्ती

Summary AI With flurried, unsteady eyes, she was every moment warding off with her play-lotus a bee that, its desire intensified by her fragrant breath, was hovering near her Bimba-like lower lip.

सारांश AI अपनी सुगंधित श्वासों के कारण बिम्बाफल जैसे होंठों पर मंडराते भौंरे को पार्वती अपनी चंचल दृष्टि और हाथ में लिए क्रीड़ा-कमल से बार-बार हटा रही थीं।

पदच्छेदः AI

सुगन्धिनिःश्वासविवृद्धतृष्णम्	सुगन्धि–निःश्वास–विवृद्ध (वि√वृध्+क्त)–तृष्णा	whose desire was increased by her fragrant breath
बिम्बाधरासन्नचरम्	बिम्ब–अधर–आसन्न–चर (२.१)	hovering near her Bimba-like lower lip
द्विरेफम्	द्विरेफ (२.१)	a bee
प्रतिक्षणम्	प्रतिक्षणम्	every moment
संभ्रमलोलदृष्टिः	संभ्रम–लोल–दृष्टि (१.१)	with flurried, unsteady eyes
लीलारविन्देन	लीला–अरविन्द (३.१)	with her play-lotus
निवारयन्ती	निवारयन्ती (नि√वृ+णिच्+शत्रृ, १.१)	warding off

छन्दः उपजातिः [११]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११
सु	ग	न्धि	निः	श्वा	स	वि	वृ	द्ध	तृ	ष्णं
बि	म्बा	ध	रा	स	न्न	च	रं	द्वि	रे	फम्
प्र	ति	क्ष	णं	सं	भ्र	म	लो	ल	दृ	ष्टि
र्ली	ला	र	वि	न्दे	न	नि	वा	र	य	न्ती

Other texts to read

श्रीमद्भगवद्गीता

शिशुपालवधम् माघः

About

Resources

Connect