Loading data... On slow networks this could take a few minutes.
100%

उपलभ्य चञ्चलतरङ्गहृतं
मदगन्धमुत्थितवतां पयसः ।
प्रतिदन्तिनामिव स सम्बुबुधे
करियादसामभिमुखान्करिणः ॥

अन्वयः AI सः पयसः उत्थितवतां करियादसां चञ्चलतरङ्गहृतं मदगन्धम् उपलभ्य प्रतिदन्तिनाम् इव अभिमुखान् करिणः सम्बुबुधे ।
English Summary AI Perceiving the scent of ichor—carried by the restless waves—from the water-elephants that had emerged from the water, he inferred the presence of approaching land-elephants, as if they were rival elephants.
सारांश AI लहरों द्वारा बहाकर लाए गए मद की गंध से अर्जुन को जल में रहने वाले हाथियों की उपस्थिति का आभास हुआ, जो प्रतिपक्षी हाथियों के समान गर्वित जान पड़ते थे।
घण्टापथव्याख्या (मल्लिनाथः) उपलभ्येति ॥ सोऽर्जुनश्चञ्चलतरङ्गैर्धृतम् । तत्संक्रान्तमित्यर्थः । मदगन्धमुपलभ्याघ्राय पयस उत्थितवताम् । रोषादिति शेष: । कर्याकाराणां यादसाम् । शाकपार्थिवादिषु द्रष्टव्यः । प्रतिदन्तिनामिवाभिमुखान् । अभियातानित्यर्थः । करिणो गजान्संवुबुधे । ददर्शेत्यर्थः ॥ सजगाम विस्मयमुदीक्ष्य पुरःसहसा समुत्पिपतिषोःफणिनः। प्रहितं दिविप्रजविभिःश्वसितैः शरदभ्रविभ्रममपां पटलम्
पदच्छेदः AI
उपलभ्यउपलभ्य (उप√लभ्+ल्यप्) perceiving
चञ्चलतरङ्गहृतंचञ्चलतरङ्गहृत (√हृ+क्त, २.१) carried by the restless waves
मदगन्धम्मदगन्ध (२.१) the scent of ichor
उत्थितवतांउत्थितवत् (उद्√स्था+क्तवतु, ६.३) of those that had emerged
पयसःपयस् (५.१) from the water
प्रतिदन्तिनाम्प्रतिदन्तिन् (२.३) rival elephants
इवइव as if
तद् (१.१) he
सम्बुबुधेसम्बुबुधे (सम्√बुध् कर्तरि लिट् (आत्मने.) प्र.पु. एक.) inferred
करियादसाम्करियादस् (६.३) of the water-elephants
अभिमुखान्अभिमुख (२.३) approaching
करिणःकरिन् (२.३) land-elephants
छन्दः प्रमिताक्षरा [१२: सजसस]
छन्दोविश्लेषणम्
१० ११ १२
भ्य ञ्च ङ्ग हृ तं
न्ध मु त्थि तां सः
प्र ति न्ति ना मि म्बु बु धे
रि या सा भि मु खा न्क रि णः
About

Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.