विततशीकरराशिभिरुच्छ्रितै-
रुपलरोधविवर्तिभिरम्बुभिः ।
दधतमुन्नतसानुसमुद्धतां
धृतसितव्यजनामिव जाह्नवीम् ॥
विततशीकरराशिभिरुच्छ्रितै-
रुपलरोधविवर्तिभिरम्बुभिः ।
दधतमुन्नतसानुसमुद्धतां
धृतसितव्यजनामिव जाह्नवीम् ॥
रुपलरोधविवर्तिभिरम्बुभिः ।
दधतमुन्नतसानुसमुद्धतां
धृतसितव्यजनामिव जाह्नवीम् ॥
अन्वयः
AI
विततशीकरराशिभिः, उच्छ्रितैः, उपलरोधविवर्तिभिः अम्बुभिः, उन्नतसानुसमुद्धताम्, धृतसितव्यजनाम् इव जाह्नवीम् दधतम् (हिमाचलम्)।
English Summary
AI
(He approached the Himalaya) which held the river Jahnavi (Ganges). The river, originating from its high peaks, appeared like a royal attendant holding a white chowrie fan, due to its waters which were tossed high, turned back by obstructing rocks, and spread out in a mass of spray.
सारांश
AI
ऊँची चोटियों से गिरती और पत्थरों से टकराकर बिखरती गंगा की जलधाराएँ ऐसी लग रही थीं मानो हिमालय ने सफेद चँवर धारण कर रखे हों।
घण्टापथव्याख्या (मल्लिनाथः)
विततेति ॥ विततशीकरराशिभिर्विस्तृतशीकरपुञ्जैरुच्छूितैरुत्पतितैः । कुतः । उप लरोधेन विवर्तिभिरम्बुभिर्हेतुभिर्धृतसितव्यजनामिव गृहीतामलचामरामिव स्थितामित्युत्प्रेक्षा । उन्नतसानुषु समुद्धतां वहन्तीं जाह्नवीं गङ्गां दधतम् ॥
पदच्छेदः
AI
| विततशीकरराशिभिः | वितत–शीकर–राशि (३.३) | with a mass of spread-out spray |
| उच्छ्रितैः | उच्छ्रित (उद्√श्रि+क्त, ३.३) | with tossed high |
| उपलरोधविवर्तिभिः | उपल–रोध–विवर्तिन् (३.३) | with those turning back from obstructing rocks |
| अम्बुभिः | अम्बु (३.३) | with its waters |
| दधतम् | दधत् (√धा+शतृ, २.१) | holding |
| उन्नतसानुसमुद्धतां | उन्नत–सानु–समुद्धत (२.१) | originating from its high peaks |
| धृतसितव्यजनाम् | धृत–सित–व्यजन (२.१) | holding a white chowrie fan |
| इव | इव | like |
| जाह्नवीम् | जाह्नवी (२.१) | the river Jahnavi (Ganges) |
छन्दः
द्रुतविलम्बितम् [१२: नभभर]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ | ९ | १० | ११ | १२ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| वि | त | त | शी | क | र | रा | शि | भि | रु | च्छ्रि | तै |
| रु | प | ल | रो | ध | वि | व | र्ति | भि | र | म्बु | भिः |
| द | ध | त | मु | न्न | त | सा | नु | स | मु | द्ध | तां |
| धृ | त | सि | त | व्य | ज | ना | मि | व | जा | ह्न | वीम् |
| न | भ | भ | र | ||||||||
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.