आबाधामरणभयार्चिषा चिराय
प्लुष्टेभ्यो भव महता भवानलेन ।
निर्वाणं समुपगमेन यच्छते ते
बीजानां प्रभव नमोऽस्तु जीवनाय ॥

अन्वयः AI भव, बीजानाम् प्रभव, जीवनाय ते नमः अस्तु । महता भवानलेन आबाधामरणभयार्चिषा चिराय प्लुष्टेभ्यः (जनेभ्यः) समुपगमेन निर्वाणम् यच्छते (ते नमः) ।
English Summary AI O Bhava, O source of all seeds! May there be salutations to you, the life-giver. To you who, by your very approach, grant liberation to those who have long been scorched by the great fire of worldly existence, whose flames are suffering, fear, and death.
सारांश AI हे जीवनदाता! जन्म-मरण के भय की अग्नि से झुलसे हुए जीवों को मोक्ष रूपी शांति प्रदान करने वाले और संसार के उत्पत्ति स्थल आपको बारम्बार नमस्कार है।
घण्टापथव्याख्या (मल्लिनाथः) आबाधेति ॥ हे भव बीजानां प्रभव कारणभूत । जीवानाम् इति पाठे तेषां त्वत्प्रतिबिम्बत्वादिति भावः। आबाधाध्यात्मिकादिदुःखं मरणं पञ्चत्वं ताभ्यां भयं तदेवार्चिर्यस्य तेन महता भवानलेन संसाराग्निना चिराय चिरं प्लुष्टेभ्यो दग्धेभ्यः समुपगमेन संसेवया निर्वाणं संतापशान्तिं यच्छते ददते जीवयतीति जीवनं तस्मै जीवनाय जलात्मने ते तुभ्यं नमः ॥ इदानी नभोमूर्त्तिं स्तौति
पदच्छेदः AI
आबाधामरणभयार्चिषाआबाधामरणभयअर्चिस् (३.१) by the flame of suffering, fear, and death
चिरायचिराय for a long time
प्लुष्टेभ्यःप्लुष्ट (√प्लुष्+क्त, ४.३) to those who are scorched
भवभव (८.१) O Bhava
महतामहत् (३.१) by the great
भवानलेनभवअनल (३.१) fire of worldly existence
निर्वाणम्निर्वाण (२.१) liberation
समुपगमेनसमुपगम (सम्+उप√गम्+ल्युट्, ३.१) by your approach
यच्छतेयच्छत् (√दा+शतृ, ४.१) to the one who gives
तेयुष्मद् (४.१) to you
बीजानाम्बीज (६.३) of seeds
प्रभवप्रभव (८.१) O source
नमःनमस् salutations
अस्तुअस्तु (√अस् कर्तरि लोट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.) be
जीवनायजीवन (४.१) to the life-giver
छन्दः प्रहर्षिणी [१३: मनजरग]
छन्दोविश्लेषणम्
१० ११ १२ १३
बा धा या र्चि षा चि रा
प्लु ष्टे भ्यो ता वा ले
नि र्वा णं मु मे च्छ ते ते
बी जा नां प्र मो ऽस्तु जी ना
About

Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.