संनिबद्धमपहर्तुमहार्यं
भूरि दुर्गतिभयं भुवनानाम् ।
अद्भुताकृतिमिमामतिमाय-
स्त्वं बिभर्षि करुणामय मायाम् ॥
संनिबद्धमपहर्तुमहार्यं
भूरि दुर्गतिभयं भुवनानाम् ।
अद्भुताकृतिमिमामतिमाय-
स्त्वं बिभर्षि करुणामय मायाम् ॥
भूरि दुर्गतिभयं भुवनानाम् ।
अद्भुताकृतिमिमामतिमाय-
स्त्वं बिभर्षि करुणामय मायाम् ॥
अन्वयः
AI
अतिमायः करुणामय त्वम् भुवनानाम् संनिबद्धम् अहार्यम् भूरि दुर्गतिभयम् अपहर्तुम् इमाम् अद्भुताकृतिम् मायाम् बिभर्षि ।
English Summary
AI
O Transcender of Maya! O Compassionate One! To remove the vast, deep-rooted, and irresistible fear of misfortune from the worlds, You assume this wondrous form, this compassionate illusion (māyā).
सारांश
AI
हे करुणामय! संसार के अपार दुखों और दुर्गति के भय को दूर करने के लिए आप अपनी असीम माया से इस अद्भुत किरात रूप को धारण करते हैं।
घण्टापथव्याख्या (मल्लिनाथः)
संनिबद्धमिति ॥अतिक्रान्तो मायां बन्धरूपामतिमायः।
अत्यादयः क्रान्ताद्यर्थे द्वितीयया इति समासः। हे करुणामय हे कृपालो, संनिबद्धं स्वकर्मणा दृढबद्धमत एवाहार्यमन्यैरनुच्छेद्यं भूरि प्रभूतं भुवनानां दुर्गतिभयं नरकभयम्। स्यान्नारकस्तु नरको निरयो दुर्गतिः स्त्रियाम् इत्यमरः (अमरकोशः १.९.१ ) । अपहर्तुमद्भुताकृतिं विचित्ररूपामिमां मायां दृश्यमानां लीलाविग्रहरूपां बिभर्षि । अन्येषां कर्मानुबन्धी विग्रहपरिग्रहः। भवतस्तु परोपकारार्थ इत्यर्थः॥
पदच्छेदः
AI
| संनिबद्धम् | संनिबद्ध (सम्+नि√बन्ध्+क्त, २.१) | deep-rooted |
| अपहर्तुम् | अपहर्तुम् (अप√हृ+तुमुन्) | to remove |
| अहार्यम् | अहार्य (√हृ+ण्यत्, २.१) | irresistible |
| भूरि | भूरि (२.१) | vast |
| दुर्गतिभयम् | दुर्गति–भय (२.१) | the fear of misfortune |
| भुवनानाम् | भुवन (६.३) | of the worlds |
| अद्भुताकृतिम् | अद्भुत–आकृति (२.१) | this wondrous form |
| इमाम् | इदम् (२.१) | this |
| अतिमायः | अतिमाय (१.१) | O transcender of Maya |
| त्वम् | युष्मद् (१.१) | You |
| बिभर्षि | बिभर्षि (√भृ कर्तरि लट् (परस्मै.) म.पु. एक.) | assume |
| करुणामय | करुणामय (८.१) | O Compassionate One |
| मायाम् | माया (२.१) | illusion (form) |
छन्दः
स्वागता [११: रनभगग]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ | ९ | १० | ११ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| सं | नि | ब | द्ध | म | प | ह | र्तु | म | हा | र्यं |
| भू | रि | दु | र्ग | ति | भ | यं | भु | व | ना | नाम् |
| अ | द्भु | ता | कृ | ति | मि | मा | म | ति | मा | य |
| स्त्वं | बि | भ | र्षि | क | रु | णा | म | य | मा | याम् |
| र | न | भ | ग | ग | ||||||
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.