तापसोऽपि विभुतामुपेयिवा-
नास्पदं त्वमसि सर्वसम्पदाम् ।
दृश्यते हि भवतो विना जनै-
रन्वितस्य सचिवैरिव द्युतिः ॥

सारांश AI तपस्वी होते हुए भी आप समस्त संपदाओं के केंद्र हैं; आपकी कांति मंत्रियों के बिना भी वैसी ही है जैसी मंत्रियों के साथ होती है।
घण्टापथव्याख्या (मल्लिनाथः) तापस इति । विभुतां प्रभावमुपेयिवानुपगतः । अतएव तापसोऽपि त्वं सर्वसंपदामास्पदं स्थानमसि । आस्पदं प्रतिष्ठायाम् (अष्टाध्यायी ६.१.१४६ ) इति निपातः। विभुतामेव समर्थयतेतथाहि भवतस्तव जनैर्विनापि । एकाकिनोऽपीत्यर्थः । सचिवैरन्वितस्येवामात्यादियुक्तस्येव द्युतिस्तेजो दृश्यते । अतः सर्वसंपदामास्पदत्वं युक्तमित्यर्थः ॥
छन्दः रथोद्धता [११: रनरलग]
छन्दोविश्लेषणम्
१० ११
ता सो ऽपि वि भु ता मु पे यि वा
ना स्प दं त्व सि र्व म्प दाम्
दृ श्य ते हि तो वि ना नै
न्वि स्य चि वै रि द्यु तिः
About

Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.