चिरविरहिणोर् उत्कण्ठार्तिश्लथीकृतगात्रयो-
र्नवमिव जगज्जातं भूयश्चिराद् अभिनन्दतोः ।
कथमपि दिने दीर्घे याते निशामधिरूढयोः
प्रसरति कथा बह्वी यूनोर्यथा न तथा रतिः ॥

अन्वयः AI चिर विरहिणोः, उत्कण्ठा आर्ति श्लथीकृत गात्रयोः, चिरात् भूयः अभिनन्दतोः, (ययोः कृते) जगत् नवम् इव जातम्, (तयोः) यूनोः दीर्घे दिने कथम् अपि याते (सति), निशाम् अधिरूढयोः (सतोः), बह्वी कथा यथा प्रसरति, तथा रतिः न (प्रसरति) ।

Summary AI For the young couple, long separated, their limbs weakened by the pain of longing, who were delighting again after a long time and for whom the world seemed new, after the long day somehow passed and night arrived, their conversation flowed much more than their love-making.

पदच्छेदः AI

चिरविरहिणोः	चिरविरहिन् (६.२)	of the two long-separated lovers
उत्कण्ठार्ति	उत्कण्ठार्ति	pain of longing
श्लथीकृत	श्लथीकृत	weakened
गात्रयोः	गात्र (६.२)	whose limbs
नवम्	नव (१.१)	new
इव	इव	as if
जगत्	जगत् (१.१)	the world
जातम्	जात (√जन्+क्त, १.१)	became
भूयः	भूयस्	again
चिरात्	चिरात्	after a long time
अभिनन्दतोः	अभिनन्दत् (अभि√नन्द्+शतृ, ६.२)	who were delighting
कथमपि	कथमपि	somehow
दिने	दिन (७.१)	the day
दीर्घे	दीर्घ (७.१)	long
याते	यात (√या+क्त, ७.१)	having passed
निशाम्	निशा (२.१)	the night
अधिरूढयोः	अधिरूढ (अधि√रुह्+क्त, ६.२)	having entered
प्रसरति	प्रसरति (प्र√सृ कर्तरि लट् (परस्मै.) प्र.पु. एक.)	flows
कथा	कथा (१.१)	conversation
बह्वी	बह्वী (१.१)	much
यूनोः	यूनि (६.२)	of the young couple
यथा	यथा	as
न	न	not
तथा	तथा	so
रतिः	रति (१.१)	love-making

छन्दः हरिणी [१७: नसमरसलग]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११	१२	१३	१४	१५	१६	१७
चि	र	वि	र	हि	णो	रु	त्क	ण्ठा	र्ति	श्ल	थी	कृ	त	गा	त्र	यो
र्न	व	मि	व	ज	ग	ज्जा	तं	भू	य	श्चि	रा	द	भि	न	न्द	तोः
क	थ	म	पि	दि	ने	दी	र्घे	या	ते	नि	शा	म	धि	रू	ढ	योः
प्र	स	र	ति	क	था	ब	ह्वी	यू	नो	र्य	था	न	त	था	र	तिः
न			स			म			र			स			ल	ग

Other texts to read

शतकत्रयम् भर्तृहरिः

अन्यापदेशशतकम् नीलकण्ठदीक्षितः

About

Resources

Connect