द्रुतशातकुम्भनिभमंशुमतो
वपुरर्धमग्नवपुषः पयसि ।
रुरुचे विरिञ्चिनखभिन्नबृह-
द्दणडकैकतरखण्डमिव ॥

मल्लिनाथः द्रुतेति ॥ द्रुतं तप्तं यच्छातकुम्भं तपनीयम् । `तपनीयं शातकुम्भम्` इति सुवर्णपर्यायेष्वमरः । तेन सदृशं तन्निभमिति नित्यसमासः । पयसि समुद्रोदके अर्धं यथा तथा मग्नं वपुर्यस्य तस्यांशुमतोऽर्कस्य मण्डलं विरिञ्चेर्ब्रह्मणो नखेन विभिन्नस्य द्वेधाविदलितस्य बृहतो महतो जगदण्डकस्य जगदाश्रयकोशस्य ब्रह्मा ण्ढकड्स्यैकतरखण्डमन्यतरदलमिव रुरुचे रराज । अन्नोपमानस्य पुराणप्रसिद्धत्वादुपमालंकारः

छन्दः प्रमिताक्षरा [१२: सजसस]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११	१२
द्रु	त	शा	त	कु	म्भ	नि	भ	मं	शु	म	तो
व	पु	र	र्ध	म	ग्न	व	पु	षः	प	य	सि
रु	रु	चे	वि	रि	ञ्चि	न	ख	भि	न्न	बृ	ह
द्द	ण	ड	कै	क	त	र	ख	ण्ड	मि	व
स			ज			स			स

द्रुतशातकुम्भनिभमंशुमतो
वपुरर्धमग्नवपुषः पयसि ।
रुरुचे विरिञ्चिनखभिन्नबृह-
द्दणडकैकतरखण्डमिव ॥

Other texts to read

महाभारतम् वेदव्यासः

योगवासिष्ठम् वाल्मीकिः

About

Resources

Connect

द्रुतशातकुम्भनिभमंशुमतोवपुरर्धमग्नवपुषः पयसि ।रुरुचे विरिञ्चिनखभिन्नबृह-द्दणडकैकतरखण्डमिव ॥

Other texts to read

महाभारतम् वेदव्यासः

योगवासिष्ठम् वाल्मीकिः

About

Resources

Connect

द्रुतशातकुम्भनिभमंशुमतो
वपुरर्धमग्नवपुषः पयसि ।
रुरुचे विरिञ्चिनखभिन्नबृह-
द्दणडकैकतरखण्डमिव ॥