कान्तानां कुवलयमप्यपास्तमक्ष्णोः
शोभाभिर्न मुखरुचाहमेकमेव ।
संहर्षादलिविरुतैरितीव गाय-
ल्लोलोर्मौ पयसि महोत्पलं ननर्त ॥

मल्लिनाथः कान्तानामिति ॥ लोलोर्मौ चपलोर्मिणि । `तृतीयादिषु भाषितपुंस्कं पुंवद्गालवस्य` (अष्टाध्यायी ७.१.७४ ) इति विकल्पात्पुंवद्भावः । पयसि महोत्पलमरविन्दं कर्तृ । `अरविन्दं महोत्पलम्` इत्यमरः । कान्तानां मुखरुचाऽहमेकमेव नापास्तं, किंतु तासामक्ष्णोः शोभाभिः कुवलयमप्यपास्तमिति संहर्षात्संतोषाद्धेतोरलिविरुतैर्गायत् । अलिरुतरूपं गानं कुर्वदिति रूपकम् । `इत्थंभूतलक्षणे` (अष्टाध्यायी २.३.२१ ) इति तृतीया । ननर्तेव । `न दुःखं पञ्चभिः सह` इति न्यायान्नृत्यति स्म । अत्रोर्मिचलनहेतुके महोत्पलचलने अलिनादसंहर्षहेतुकसमाननृत्यत्वोत्प्रेक्षणात् क्रियानिमित्ता क्रियास्वरूपोत्प्रेक्षा वाच्या

छन्दः प्रहर्षिणी [१३: मनजरग]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११	१२	१३
का	न्ता	नां	कु	व	ल	य	म	प्य	पा	स्त	म	क्ष्णोः
शो	भा	भि	र्न	मु	ख	रु	चा	ह	मे	क	मे	व
सं	ह	र्षा	द	लि	वि	रु	तै	रि	ती	व	गा	य
ल्लो	लो	र्मौ	प	य	सि	म	हो	त्प	लं	न	न	र्त
म			न			ज			र			ग

Other texts to read

भट्टिकाव्यम् भट्टिः

किरातार्जुनीयम् भारविः

About

Resources

Connect