नेच्छन्ती सममुना सरोऽवगाढुं
रोधस्तः प्रतिजलमीरिता सखीभिः ।
आश्लक्षद्भयचकितेक्षणं नवोढा
वोढारं विपदि न दूषितातिभूमिः ॥

मल्लिनाथः नेच्छन्तीति ॥ अमुना सममनेन भर्त्रा सह सरोऽवगाढुमवगाहितुम् । `स्वरतिसूतिसूयतिधूञूदितो वा` (अष्टाध्यायी ७.२.४४ ) इति विकल्पान्नेडागमः। नेच्छन्ती लज्जयाऽनिच्छन्ती । नञर्थस्य नशब्दस्य सुप्सुपेति समासः । अनञ्समासो वा । अथ सखीभिः प्रतिजलं जलं प्रति रोधस्तो रोधसः । पञ्चम्यास्तसिल् । ईरिता नुन्ना नवोढा नववधूः भयेन चकितेक्षणं संभ्रान्तदृष्टि यथा तथा वोढारं भर्तारमाश्लिक्षदालिङ्गितवती । `श्लिष आलिङ्गने` इति धातोर्लुङि च्लेः क्सादेशः । न च धार्यदोषापत्तिरित्याह । विपदि विपत्तौ अतिक्रान्ता भूमिरतिभूमिरमर्यादा न दूषिता । `आपत्काले नास्ति मर्यादा` इति न्यायादिति भावः । अर्थान्तरन्यासालंकारः

छन्दः प्रहर्षिणी [१३: मनजरग]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११	१२	१३
ने	च्छ	न्ती	स	म	मु	ना	स	रो	ऽव	गा	ढुं
रो	ध	स्तः	प्र	ति	ज	ल	मी	रि	ता	स	खी	भिः
आ	श्ल	क्ष	द्भ	य	च	कि	ते	क्ष	णं	न	वो	ढा
वो	ढा	रं	वि	प	दि	न	दू	षि	ता	ति	भू	मिः
म			न			ज			र			ग

Other texts to read

रघुवंशम् कालिदासः

भट्टिकाव्यम् भट्टिः

About

Resources

Connect