दलितकोमलपाटलकुड्मले
निजवधूश्वसितानुविधायिनि ।
मरुति वाति विलासिभिरुन्मद-
भ्रमदलौ मदलौल्यमुपाददे ॥

मल्लिनाथः दलितेति ॥ पाटलाया अवयवाः पाटलाः । लुक्प्रकरणे `पुष्पमूलेषु बहुलम्` (वा.) इति बहुलग्रहणादलुक् । ते च ते कुङ्मलाश्च, दलिता विभिन्नाः कोमलाः पाटलकुमला येन तस्मिन् निजवधूनां श्वसितं निःश्वासमनुविधत्तेऽनुकरोतीति तथोक्ते । तादृशीत्यर्थः । उन्मदा भ्रमन्तश्चालयो यस्मिंस्तस्मिन् उन्मदभ्रमदलौ मरुति ग्रीष्मानिले वाति वहति सति । वातेर्लटः शत्रादेशः । विलासिभिर्विलसनशीलैः कामिभिः । `वौ कपलसकत्थस्रम्भः` (अष्टाध्यायी ३.२.१४३ ) इति घिनुष्प्रत्ययः । मदेन लौल्यं चापल्यमुपाददे । मत्तैर्जातमित्यर्थः

छन्दः द्रुतविलम्बितम् [१२: नभभर]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११	१२
द	लि	त	को	म	ल	पा	ट	ल	कु	ड्म	ले
नि	ज	व	धू	श्व	सि	ता	नु	वि	धा	यि	नि
म	रु	ति	वा	ति	वि	ला	सि	भि	रु	न्म	द
भ्र	म	द	लौ	म	द	लौ	ल्य	मु	पा	द	दे
न			भ			भ			र

दलितकोमलपाटलकुड्मले
निजवधूश्वसितानुविधायिनि ।
मरुति वाति विलासिभिरुन्मद-
भ्रमदलौ मदलौल्यमुपाददे ॥

Other texts to read

महाभारतम् वेदव्यासः

किरातार्जुनीयम् भारविः

About

Resources

Connect

दलितकोमलपाटलकुड्मलेनिजवधूश्वसितानुविधायिनि ।मरुति वाति विलासिभिरुन्मद-भ्रमदलौ मदलौल्यमुपाददे ॥

Other texts to read

महाभारतम् वेदव्यासः

किरातार्जुनीयम् भारविः

About

Resources

Connect

दलितकोमलपाटलकुड्मले
निजवधूश्वसितानुविधायिनि ।
मरुति वाति विलासिभिरुन्मद-
भ्रमदलौ मदलौल्यमुपाददे ॥