वनस्पतिस्कन्धनिषण्णबाल-
प्रवालहस्ताः प्रमदा इवात्र ।
पुष्पेक्षणैलम्भितलोचकैर्वा
मधुव्रतव्रातवृतैर्व्रतत्यः ॥

मल्लिनाथः वनस्पतीति ॥ अत्राद्रौ वनस्पतयो वृक्षाः । `वनस्पतिर्वृक्षमात्रे विनापुष्पफलद्रुमे` इति विश्वः । तेषां स्कन्धेषु प्रकाण्डेषु, अंसेषु च निषण्णाः सक्ता बालप्रवाला बालपल्लवा हस्ता इव यासां तास्तथोक्ताः । मधूनि व्रतयन्ति भुञ्जते इति मधुव्रता मधुपास्तेषां व्रातेन वृन्देन वृतैश्छन्नैः । अत एव लम्भिताः प्रापिता लोचकास्तारकाणि, कज्जलानि च यैस्तैर्वा । तैरिव स्थितरित्युत्प्रेक्षा । इवार्थे वाशब्दः तद्वदुत्प्रेक्षायां चोक्तः । `लोचको मांसपिण्डे स्यादक्षितारे च कज्जले` इति विश्वः । पुष्पैरीक्षणैरिव पुष्पेक्षणैरुपलक्षिता व्रतत्यो लताः । प्रमदा इव लक्ष्यन्त इति शेषः । `न प्रसिद्धे क्रियाध्याहारदोषः` इत्याह वामनः । लिङ्गाध्याहारवदिति

छन्दः उपजातिः [११]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११
व	न	स्प	ति	स्क	न्ध	नि	ष	ण्ण	बा	ल
प्र	वा	ल	ह	स्ताः	प्र	म	दा	इ	वा	त्र
पु	ष्पे	क्ष	णै	ल	म्भि	त	लो	च	कै	र्वा
म	धु	व्र	त	व्रा	त	वृ	तै	र्व्र	त	त्यः

Other texts to read

श्रीमद्भगवद्गीता

रामायणम् वाल्मीकिः

About

Resources

Connect