अथ सस्मितवीक्षितादवज्ञा-
चलितैकोन्नमितभ्रु माधवेन ।
निजकेतुशिरःश्रितः सुपर्णा-
दुदपप्तन्नयुतानि पक्षिराजाम् ॥

मल्लिनाथः अथेति ॥ अथ नागपाशबन्धनानन्तरं माधवेन कृष्णेनावज्ञया अकिंचिकरत्वादनादरेण चलिता प्रेरिता एका उन्नमिता उत्क्षिप्ता च धूर्यस्मिन्कर्मणि तत्तथा । `गोस्त्रियोरुपसर्जनस्य` (अष्टाध्यायी १.२.४८ ) इति हस्वत्वम् । सस्मितं चैद्यचापत्न्यदर्शनात्समन्दहासं वीक्षितात् निजकेतुशिरःश्रितः निजध्वजाग्रस्थितात् । श्रयतेः क्विप् । सुपर्णात्पक्षिणां राजः राजानः तेषां पक्षिराजां पक्षिराजानां गरुत्मताम् । `राजा राद पार्थिवः` इत्यमरः । `अन्येभ्योऽपि दृश्यते` (अष्टाध्यायी ३.२.१७८ ) इति क्विप् । अयुतानि अयुतसंख्या उदपप्तन्नुत्पेतुः । `पुषादि-` (अष्टाध्यायी ३.१.५५ ) इति लुङि च्लेरडादेशः । `पतः पुम्` (अष्टाध्यायी ७.४.१९ ) इति पुमागमः । `उदभूवन्` इति पाठे `भुवो वुक्` (अष्टाध्यायी ६.४.८८ ) इति वुगागमः । माधवस्य सुपर्णवीक्षणावस्थोचितभूविक्षेपादिचेष्टाविवरणात्स्वभावोक्तिः । तदुक्तं दण्डिना-`नानावस्थं पदार्थानां रूपं साक्षाद्विवृण्वती । स्वभावोक्तिश्च जातिश्च` इति । `जातिक्रियागुणद्रव्यस्वभावाख्यानमीदृशम्` इति च

छन्दः औपच्छन्दसिक

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११	१२
अ	थ	स	स्मि	त	वी	क्षि	ता	द	व	ज्ञा
च	लि	तै	को	न्न	मि	त	भ्रु	मा	ध	वे	न
नि	ज	के	तु	शि	रः	श्रि	तः	सु	प	र्णा
दु	द	प	प्त	न्न	यु	ता	नि	प	क्षि	रा	जाम्

Other texts to read

किरातार्जुनीयम् भारविः

योगवासिष्ठम् वाल्मीकिः

About

Resources

Connect