सम्प्रत्युपेयाः कुशली पुनर्युधः
सस्नेहमाशीरिति भर्तुरीरिता ।
सद्यः प्रसह्य द्वितयेन नेत्रयोः
प्रत्याचचक्षे गलता भटस्त्रियाः ॥

मल्लिनाथः संप्रतीति ॥ संप्रतीदानीमेव कुशली अक्षतः सन् युधो युद्धात्पुनः उयेयाः प्रत्यावर्तस्वेति सस्नेहं भर्तुरीरिता भर्त्रे प्रयुक्ता आशीराशीर्वादः सद्यः प्रसह्य बलाद्गलदम्भसा स्रवदश्रुणा तस्या भटस्त्रियास्तस्य वध्वा एव । अस्त्रीति प्रतिषेधान्नदीत्वादाडागमः । नेत्रयोर्द्वितयेन प्रत्याचचक्षे प्रत्याख्याता । निराकृतेत्यर्थः । अमङ्गलेनाश्रुपातेन निष्फलीकृतेत्यवश्यं भवितव्यं भवत्येवेति भावः । `वा लिटि` (अष्टाध्यायी २.४.५५ ) इति विकल्पान्न चक्षिङः ख्याजादेशः । अत्राश्रुपातस्य नेत्रविशेषणद्वारा आशीःप्रत्याख्याने हेतुत्वात्काव्यलिङ्गभेदः

छन्दः इन्द्रवंशा [१२: ततजर]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११	१२
स	म्प्र	त्यु	पे	याः	कु	श	ली	पु	न	र्यु	धः
स	स्ने	ह	मा	शी	रि	ति	भ	र्तु	री	रि	ता
स	द्यः	प्र	स	ह्य	द्वि	त	ये	न	ने	त्र	योः
प्र	त्या	च	च	क्षे	ग	ल	ता	भ	ट	स्त्रि	याः
त			त			ज			र

Other texts to read

कुमारसंभवम् कालिदासः

भट्टिकाव्यम् भट्टिः

About

Resources

Connect