अन्वयः
AI
नृणाम् हृदि यत् शुभं वा यदि वा पापं संस्थितम्, सुगूढम् अपि तत् स्वप्न-वाक्यात् तथा मदात् ज्ञेयम्।
Summary
AI
Whether good or evil, whatever resides in the hearts of men—no matter how deeply hidden—can be known through their utterances in dreams or during intoxication.
सारांश
AI
मनुष्यों के हृदय में स्थित शुभ या पाप के अत्यंत गुप्त विचार स्वप्न की बातों अथवा नशे की अवस्था में स्वतः प्रकट हो जाते हैं।
पदच्छेदः
AI
| शुभम् | शुभ (२.१) | good, auspicious |
| वा | वा | or |
| यदि | यदि | if |
| वा | वा | or |
| पापम् | पाप (२.१) | evil, sin |
| यत् | यद् (१.१) | which |
| नॄणाम् | नृ (६.३) | of men |
| हृदि | हृद् (७.१) | in the heart |
| संस्थितम् | संस्थित (सम्√स्था+क्त, १.१) | situated, established |
| सुगूढम् | गूढ (सु√गूढ, १.१) | very secret, deeply hidden |
| अपि | अपि | even |
| तत् | तद् (१.१) | that |
| ज्ञेयम् | ज्ञेय (√ज्ञा+यत्, १.१) | knowable, to be known |
| स्वप्न-वाक्यात् | स्वप्न–वाक्य (५.१) | from words in dreams |
| तथा | तथा | and, similarly |
| मदात् | मद (५.१) | from intoxication |
छन्दः
अनुष्टुप् [८]
छन्दोविश्लेषणम्
| १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| शु | भं | वा | य | दि | वा | पा | पं |
| य | न्नॄ | णां | हृ | दि | सं | स्थि | तम् |
| सु | गू | ढ | म | पि | त | ज्ज्ञे | यं |
| स्व | प्न | वा | क्या | त्त | था | म | दात् |
Other texts to read
About
Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.