न यत्र दुःखं न सुखं न द्वेषो नापि मत्सरः ।
समः सर्वेषु भूतेषु स शान्तः प्रथितो रसः ॥

अन्वयः AI यत्र न दुःखम्, न सुखम्, न द्वेषः, न अपि मत्सरः (अस्ति), (यः) सर्वेषु भूतेषु समः (अस्ति), सः रसः शान्तः प्रथितः ।
Summary AI That rasa where there is neither sorrow nor happiness, neither hatred nor envy, and which is equanimous towards all beings, is known as the tranquil (śānta) rasa.
पदच्छेदः AI
not
यत्रयत्र where
दुःखम्दुःख (१.१) sorrow
not
सुखम्सुख (१.१) happiness
not
द्वेषःद्वेष (१.१) hatred
not
अपिअपि even
मत्सरःमत्सर (१.१) envy
समःसम (१.१) equanimous
सर्वेषुसर्व (७.३) towards all
भूतेषुभूत (७.३) beings
सःतद् (१.१) that
शान्तःशान्त (१.१) tranquil
प्रथितःप्रथित (√प्रथ्+क्त, १.१) is known as
रसःरस (१.१) rasa
छन्दः अनुष्टुप् [८]
छन्दोविश्लेषणम्
त्र दुः खं सु खं
द्वे षो ना पि त्स रः
मः र्वे षु भू ते षु
शा न्तः प्र थि तो सः
About

Sanskrit Sahitya is a free, open-access digital library of classical Sanskrit literature with AI-powered tools and translations.