आमृष्टस्तिलकरुचः स्रजो निरस्ता
नीरक्तं वसनमपाकृतोङ्गरागः ।
कामः स्त्रीरनुशायवानिव स्वपक्ष-
व्याघातादिति सुतरां चकार चारूः ॥

मल्लिनाथः आमृष्टा इति ॥ तिलकरुचः पत्रशोभा आमृष्टाः । स्रजो माला निरस्ताः । वसनं कौसुम्भं वासो नीरक्तमरक्तम् । निरस्तरागमित्यर्थः । कृतमिति शेषः । अङ्गरागोऽपाकृतः । सर्वत्र जलैरित्यर्थः । इतीत्थं स्वपक्षव्याघातात् स्ववर्गक्षयात् अनुशयवाननुतापवानिवेत्युत्प्रेक्षा । कामः स्त्रीः स्त्रियः । `वाम्शसोः` (अष्टाध्यायी ६.४.८० ) इतीयङादेशविकल्पात्पक्षे पूर्वसवर्णदीर्घः । सुतरां चारूः पूर्वतोऽपि रमणीयाश्चकार । स्त्रीणां काम एव भूषणमन्यद्वैरूप्यमेवेति भावः

छन्दः प्रहर्षिणी [१३: मनजरग]

छन्दोविश्लेषणम्

१	२	३	४	५	६	७	८	९	१०	११	१२	१३
आ	मृ	ष्ट	स्ति	ल	क	रु	चः	स्र	जो	नि	र	स्ता
नी	र	क्तं	व	स	न	म	पा	कृ	तो	ङ्ग	रा	गः
का	मः	स्त्री	र	नु	शा	य	वा	नि	व	स्व	प	क्ष
व्या	घा	ता	दि	ति	सु	त	रां	च	का	र	चा	रूः
म			न			ज			र			ग

Other texts to read

कुमारसंभवम् कालिदासः

रामायणम् वाल्मीकिः

About

Resources

Connect